petweb.gr

Υπάκουος Σκύλος

Published: 10/10/2011 by DogsHeaven Postive Training

» Training

 

Όλοι επιθυμούν έναν υπάκουο σκύλο. Οι μέθοδοι εκπαίδευσης, όμως, παίζουν κρίσιμο ρόλο στην συμπεριφορά του. Οι τρόποι που μπορεί να χρησιμοποιηθούν για να γίνει ο σκύλος σας υπάκουος στης βασικές εντολές είναι πολλοί. Εδώ θα αναλύσουμε την αποτελεσματικότητα τους και της επιπτώσεις που μπορεί να έχουν στην συμπεριφορά του σκύλου σας με βάση επιστημονικές έρευνες που διεξάγονται σε πανεπιστήμια της Μεγάλης Βρετανίας. 

 Στην Ελλάδα όλο και αυξάνεται ο αριθμός των σπιτιών που φιλοξενούν σκυλιά. Η φιλοξενία μιας ψυχής είναι ηθικά πιο αποδεκτός όρος από την κατάκτησή της μιας και ήταν κάποτε ελεύθερα πλάσματα που είχαμε την τιμή και την τύχη, μέσα στον χρόνο, να γνωρίσουμε, να εξημερώσουμε και να τα αγαπήσουμε.

Παρόλο που είναι το πιο εξημερωμένο είδος ζώου από τον άνθρωπο, και σε αυτό βοήθησαν οι ομοιότητες της κοινωνικής συμπεριφοράς που έχουμε, παραμένουν διαφορετικά πλάσματα σε έναν κόσμο διαφορετικό από τον δικό τους. Για να μπορέσουμε λοιπόν να καταλάβουμε αυτά τα ζώα, να χτίσουμε μια γέφυρα επικοινωνίας, αλλά και να τα μάθουμε τα βασικά για μία νέα ζωή μέσα στο σπίτι αλλά και με τους ανθρώπους γενικά (να περπατάνε σωστά, να κάθονται, να ξαπλώνουν κ.τ.λ) πρέπει να απευθυνθούμε σε  εκπαιδευτή. Έχει αποδειχθεί ότι όντως η επικοινωνία και η σχέση μεταξύ ιδιοκτήτη και σκύλου διευρύνεται με την βοήθεια της εκπαίδευσης (Clark & Boyer 1993). Άνθρωπος και σκύλος μαθαίνουν να επικοινωνούν και να συμβιώνουν. Δεν πρέπει να είναι εύκολο να ζουν σε έναν κόσμο άλλου είδους!!! Άρα η εκπαίδευση  γίνεται αναγκαία.

 Η εκπαίδευση ενός σκύλου και η υπακοή του, λοιπόν είναι κάτι επιθυμητό για όλους. Τα επόμενα ερωτήματα είναι: που θα εκπαιδευτεί, από ποιόν, και πως θα εκπαιδευτεί; Όλα αυτά είναι κρίσιμα ερωτήματα για τον σκύλο σας αφού έρευνες έχουν αποδείξει ότι ο τρόπος εκπαίδευσης ενός σκύλου παίζει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη του χαρακτήρα του, την πρόνοια του, και στην εμφάνιση ή μη προβληματικής συμπεριφοράς αργότερα στην ζωή τους.

 Η εμφάνιση προβληματικής συμπεριφοράς είναι σημαντικό στην ερμηνεία της πρόνοιας ενός ζώου για πολλούς λόγους:

• Συχνά η αιτία ή το αποτέλεσμα αυτών είναι το άγχος
• Προβληματικές συμπεριφορές γίνονται αίτια αδύναμης σχέσης μεταξύ σκύλου και ιδιοκτήτη (Μugford 1981) οδηγώντας στην απομάκρυνση του σκύλου η την ευθανασία.

 Παραδοσιακά, σκυλιά εκπαιδεύονταν με την χρήση αρνητικής επιβράβευσης (η αφαίρεση ενός ερεθίσματος ανεπιθύμητο π.χ. σταδιακή χαλάρωση του πνίχτη, οδηγώντας στην αύξηση μιας επιθυμητής συμπεριφοράς π.χ. το σωστό περπάτημα) ή τιμωρίας (η χρήση ανεπιθύμητων ερεθισμάτων ως απάντηση ανεπιθύμητης συμπεριφοράς π.χ απότομο τράβηγμα του πνίχτη όταν θα τραβήξει το σκυλί).

Η χρήση ανεπιθύμητων ερεθισμάτων μπορεί να έχει άσχημες επιπτώσεις στην πρόνοια του ζώου: δεινοπάθεια (Βeerda et al 1997), προβλήματα υγείας (συμπεριβαλωμένου και τα αυξημένα επίπεδα στρες), και έχει βρεθεί ότι συσχετίζονται και με την εμφάνιση επιθετικότητας μεταξύ σκύλων (Roll & Unshelm 1997).

 Στην έρευνα των Hiby et al (2004) οι ερευνητές ρώτησαν 364 ιδιοκτήτες σκύλων διαφόρων ρατσών αλλά και ημίαιμα:

• Πώς μάθανε στον σκύλο να λερώνει σωστά
• Πώς αντιδρούσαν όταν μάσαγε ο σκύλος αντικείμενα σπιτιού
• Πως αντιδρούσαν όταν έκλεβε ο σκύλος φαγητό ή άλλα αντικείμενα

Έπειτα τους ρώτησαν ποιες μεθόδους χρησιμοποίησαν για να μάθουν τα σκυλιά τους 4 βασικές εντολές:

• «Έλα»
• «Κάτσε»
• «Άστο»
• «Μαζί ή Δίπλα» (βόλτα με χαλαρό λουρί)

Στο τελευταίο στάδιο τους έδωσαν μία λίστα με 16 προβληματικές συμπεριφορές ζητώντας τους να μαρκάρουν αν το σκυλί τους έδειχνε κάποια από αυτά.

Τα αποτελέσματα για υπακοή ήταν τα εξής:

1. Η υπακοή στο να αφήσουν αντικείμενο ήταν καλύτερη στα σκυλιά που είχαν εκπαιδευτεί με παιχνίδι ως επιβράβευση
2. Υπακοή στο περπάτημα ήταν καλύτερη στα σκυλιά  που είχαν εκπαιδευτεί με φωνητική επιβράβευση
3. Υπακοή στο μάσημα αντικειμένων του σπιτιού ήταν καλύτερη στα σκυλιά που τους δόθηκε εναλλακτικό επιτρεπόμενο αντικείμενο (κόκαλο, παιχνίδι) για ανταλλαγή την ώρα εκείνη

 Τα αποτελέσματα για την συμπεριφορά ήταν τα εξής:

1. Όσο αυξανόταν η χρήση τιμωρίας τόσο και οι προβληματικές συμπεριφορές. Τα περισσότερα προβλήματα τα είχαν τα σκυλιά που εκπαιδεύτηκαν μόνο με τιμωρία ή σε συνδυασμό με την επιβράβευση. Τα λιγότερα τα είχαν τα σκυλιά που εκπαιδεύτηκαν μόνο με επιβράβευση.
2. Τα σκυλιά που εκπαιδεύτηκαν μόνο με επιβράβευση έδειχναν λιγότερο υπέρ-ένταση (over-excitement)
3. Τα σκυλιά που εκπαιδεύτηκαν είτε μόνο με τιμωρία η σε συνδυασμό με επιβράβευση είχαν αυξημένα προβλήματα συσχετισμένα με το άγχος του αποχωρισμού

Παρόλο πού υπάρχουν πια πολλές ενδείξεις ότι η σκληρή τιμωρία είναι βάσανο για ένα σκυλί γιατί χρησιμοποιούνται ακόμη αυτοί οι μέθοδοι σήμερα; Εξάλλου η έρευνα αυτή δείχνει καθαρά  ότι σκυλιά εκπαιδευμένα εξ’ολοκήρου με την επιβράβευση είναι και πιο υπάκουα.

Οι προβληματικές συμπεριφορές είναι κοινό φαινόμενο στον σκυλίσιο πληθυσμό (O’Farrell 1997). Σε αυτήν την έρευνα 97.2% των ιδιοκτητών δήλωσαν ότι το σκυλί τους εμφάνιζε πρόβλημα συμπεριφοράς που ο ίδιος, όμως, δεν θεωρούσε πρόβλημα.

Η έρευνα δείχνει ότι η χρήση διαφόρων μεθόδων εκπαίδευσης (με βάση την τιμωρία η και την ανάμειξη τιμωρίας και επιβράβευσης) μπορεί να ευθύνονται για την εμφάνιση τέτοιων προβλημάτων. Η εξήγηση είναι απλή. Ένα σκυλί που υποβάλλεται σε σκληρούς μεθόδους μάθησης εμφανίζει και περισσότερο άγχος και νευρικότητα προκαλώντας conflict που αργότερα εξωτερικεύεται με προβληματική συμπεριφορά.

Προηγούμενες έρευνες έχουν βρει σύνδεση μεταξύ εκπαίδευση Schutzhund (που βασίζεται στην τιμωρία) και επιθετικότητα μεταξύ σκύλων (Roll & Unshelm 1997). Σε αυτήν την έρευνα δεν βρέθηκε κάτι τέτοιο αλλά βρέθηκε αυξημένη τάση για προβλήματα συσχετισμένα με το άγχος του αποχωρισμού που είναι πάθηση βασισμένη στο άγχος και την νευρικότητα του σκύλου πιθανώς από την χρήση τιμωρίας.  

Τελευταία αξίζει να αναφέρουμε ότι η χρήση βίας και τιμωρίας (π.χ πνίχτες, ξύλο, κ.τ.λ) δεν βοηθάνε στην καταπολέμηση της προβληματικής συμπεριφοράς. Αν η τιμωρία ενδέχεται να παράγει προβληματικές συμπεριφορές στα σκυλιά μας τότε σε ένα σκυλί που έχει ήδη προβληματική συμπεριφορά και καταβάλλεται από άγχος και σύγχυση αντιλαμβάνεστε πιο θα είναι το αποτέλεσμα της τιμωρίας.

Στον κυνοφιλικό χώρο η εκπαίδευση εκτελείται πολύ συχνά από άτομα άπειρα και χωρίς προσόντα. Είναι πολύ σημαντικό, λοιπόν, ένας ιδιοκτήτης που θέλει να εκπαίδευση τον σκύλο του να το ερευνήσει πολύ καλά το θέμα και να ζητήσει από τους εκπαιδευτές να παρακολουθήσουν κάποιο μάθημα τους προτού βγάλουν την τελική απόφαση. Μην επιτρέψετε οποιαδήποτε μορφή, σωματική ή ψυχολογική, κακομεταχείρισης του ζώου σας.

Επίσης αυτά τα άτομα δηλώνουν και κατάλληλοι για την αντιμετώπιση προβληματικής συμπεριφοράς. Όχι μόνο δεν είναι κατάλληλοι αλλά 1) δεν την αναγνωρίζουν ως προβληματική συμπεριφορά και φέρονται στο σκύλο σαν να είναι απλά ανυπάκουος χρησιμοποιώντας ακόμη περισσότερη βία και 2) θα την προκαλέσουν κιόλας. Οι εκπαιδευτές ποικίλουν. Καλό είναι να βγάλουμε μία ενημερωμένη απόφαση για την εκπαίδευση του σκύλου μας για να μην έχουμε χειρότερα προβλήματα στο μέλλον!!!

Στο εξωτερικό, η θετική επιβράβευση με την χρήση λιχουδιών ή αγαπημένων αντικειμένων έχει, γίνει ο πλέον αποδεκτός τρόπος εκπαίδευσης.

 

 

Απόδοση-Επιμέλεια

 

Dogs Heaven Positive Training with clicker

Web: www.dogsheaven.gr

Email: info@dogsheaven.gr